Pleśniawki – czym są i jak je leczyć u dzieci?

Jak wyglądają pleśniawki u niemowlaka i dziecka? Mianem pleśniawek określa się najczęściej białe, pojedyncze plamki, pojawiające się na błonie śluzowej jamy ustnej, języku i podniebieniu. Wyglądem przypominają ścięte mleko, kożuch. Są one objawem grzybiczej infekcji, wywoływanej najczęściej przez drożdżaka Candida albicans. Pleśniawki mogą być jednak powodowane infekcjami innymi grzybami oportunistycznymi, również tymi z rodziny Histoplasma i  Blastomyces.

Zdarza się też, że plamki zlewają się i tworzą większe skupiska. Mogą one obejmować całą jamę ustną – dziąsła, język, podniebienie i błonę śluzową policzków. W nielicznych przypadkach może także dojść do zajęcia dolnych dróg oddechowych, to jest: krtani, tchawicy czy oskrzeli.

Pleśniawki u niemowlaka

Pleśniawki to schorzenie, które niezwykle często obserwuje się u noworodków i niemowląt. Kolejną narażoną na tę chorobę grupą są małe dzieci. Zdarza się jednak taka infekcja, co prawda rzadko, u starszych dzieci i dorosłych.

U noworodków do zarażenia Candidą dochodzi w czasie porodu. Dziecko, przechodząc przez drogi rodne mamy, ma kontakt z drobnoustrojami, które tam bytują.

Infekcja drożdżakami z rodziny Candida najczęściej pojawia się po antybiotykoterapii. Dzieje się tak, ponieważ w wyniku przyjmowania antybiotyków dochodzi do wyjałowienia flory bakteryjnej jamy ustnej, która stanowi naturalną barierę przed wszelkimi infekcjami. Candida jest obecna w organizmie człowieka, jednak dzięki naturalnym mechanizmom obronnym, nie dochodzi do jej nadmiernego namnażania. Kiedy zaburzona jest równowaga mikrobiologiczna w jamie ustnej, nie ma już sposobu, by powstrzymać rozwój komórek grzyba i wtedy pojawiają się objawy infekcji.

Istnieje więcej czynników, które sprzyjają pojawieniu się pleśniawek u niemowląt. Oprócz antybiotykoterapii, jest to wcześniactwo, nierozwinięty układ immunologiczny, zakażenie wirusem HIV i nieprawidłowa higiena. Należy pamiętać, żeby przed kontaktem z noworodkiem mieć czyste ręce. Ważne jest również dbanie, na tyle, na ile się da, o częste mycie smoczka, szczególnie po jego kontakcie z podłogą.

Charakterystycznymi objawami pleśniawek u niemowląt jest pojawienie się białych, rzadko szarawych, najczęściej pojedynczych plamek w jamie ustnej – na ustach (wargach) i błonie śluzowej policzków. Mogą się również pojawić u dziecka i niemowlaka pleśniawki na języku, w gardle, na dziąśle i na podniebieniu. Zmiany te wyglądem przypominają ścięte mleko, twaróg i nie poddają się łatwemu zdrapaniu. Oprócz tego, jak przy każdej infekcji, maluch może być rozdrażniony i niechętnie jeść. Jednak małe, pojedyncze zmiany nie powinny powodować dyskomfortu.

Pleśniawki u dzieci

Pleśniawki u dziecka mają postać podobną do tej, która występuje u noworodka. Oprócz wyżej wymienionych przyczyn, mogą do nich predysponować także niewyrównana cukrzyca, częste leczenie antybiotykami oraz glikokortykosteroidoterapia czy niedożywienie. Jeśli chodzi o objawy choroby, u dzieci łatwiej jest o komunikację – starsze dzieci mogą same powiedzieć, że czują dyskomfort lub wyczuwają jakąś zmianę w obrębie jamy ustnej. Częściej, w przypadku ostrej postaci, występuje również utrata łaknienia i wymioty, a także dysfagia (problemy z przełykaniem). U dziecka może ponadto pojawić się chrypka czy niepokój. Ważna jest obserwacja innych niepokojących symptomów, które mogą świadczyć o ogólnoustrojowej grzybicy lub kandynozie układu pokarmowego.

Domowe sposoby na pleśniawki

Istnieje możliwość zastosowania domowych sposobów na pleśniawki u dzieci i niemowląt. Ważne jest, by szybko reagować na pojawiające się pleśniawki. Nieleczone zmiany mogą się rozprzestrzenić nawet do krtani czy oskrzeli, a ich terapie jest już bardziej skomplikowana i czasochłonna.

Domowymi sposobami da się złagodzić pleśniawki u niemowląt, dzieci i dorosłych. Jednak z powodu tego, że są one wywoływane przez grzyby (drożdżaki), często zachowania takie nie będą wystarczające i konieczne będzie sięgnięcie po fachową pomoc i specjalne medykamenty.

Co stosować na pleśniawki u niemowlaka i u dziecka bez recepty? Można zastosować domowe, proste do przygotowania roztwory, które będzie można wykorzystać nie tylko do przemywania jamy ustnej, ale i na przykład smoczka, grzechotek czy innych zabawek malucha. Do tego celu można użyć powszechnie dostępnego rumianku, szałwii lub wodę utlenioną.

Pleśniawki u dzieci i niemowląt - leczenie

Jak leczyć pleśniawki u dzieci i niemowląt? Pojawienie się białych, przypominających ścięte mleko zmian w jamie ustnej dziecka to niewątpliwie objaw choroby. W takim przypadku ważna jest konsultacja medyczna, ponieważ wykwity te mogą być obrazem klinicznym dla innych jednostek chorobowych. Pleśniawkę u dziecka należy różnicować z kandynozą układu pokarmowego, aftami, liszajem płaskim, pęcherzycą, zakażeniem bakteryjnym. Tylko fachowa pomoc lekarska jest w stanie postawić w pełni trafną diagnozę i odpowiedzieć na pytanie, jakie leki są odpowiednie na pleśniawki dla dzieci i niemowląt. Pleśniawki u dzieci można leczyć domowymi sposobami. Najczęściej jednak przepisywane są preparaty dostępne na receptę, przeznaczone do stosowania powierzchownego. Czym więc leczyć pleśniawki u niemowląt i starszych? Leki na pleśniawki dla dzieci i niemowląt powstają na bazie flukonazolu i itrakonazolu. Oprócz tego, można wykupić różne żele i maści. Zastosowanie w leczeniu pleśniawek u niemowlaka mają również gencyjany czy boraks (w roztworze wodnym z gliceryną).

Podsumowując, pleśniawki to częsty problem wśród najmłodszych. Objawami pleśniawek u niemowląt i dzieci są zazwyczaj białe, małe plamki, które wyglądem przypominają kożuch/ twaróg. Powodowane są one przez infekcję grzybiczą drożdżakami Candida albicans (najczęściej), Histoplasma, Blastomyces lub innymi rodzajami grzybów oportunistycznych. Zazwyczaj mają one łagodny przebieg, jednak zdarza się, że bagatelizując problem, można doprowadzić do rozprzestrzenienia się pleśniawek do dolnych dróg oddechowych, między innymi krtani czy oskrzeli. Zapobiec tej infekcji w pełni się nie da. Warto jednak dbać o odpowiednią higienę jamy ustnej maluszka i gruczołów sutkowych matek karmiących piersią. Do leczenia pleśniawek u niemowląt i dzieci można stosować także domowe sposoby.

 

Źródła:

Błaszczyk-Kostanecka, Wolska "Dermatologia w praktyce" wyd II PZWL

https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.II.18.142.1.2.